Intellectuele eigendom, escrow en open source

Deze pagina maakt onderdeel uit van het dossier “Juridische valkuilen bij het sluiten van IT-contracten“.

Intellectuele eigendom

Software wordt in Europa met name beschermd door het auteursrecht. Anders dan in de Verenigde Staten, speelt het octrooirecht bij de bescherming van software hier nog nauwelijks een rol. Leveranciers verlenen in het kader van de exploitatie van de software gebruiksrechten (licenties) aan hun afnemers. Aan die licenties zijn vaak allerlei voorwaarden verbonden, zoals beperkingen van het aantal gebruikers, de locatie en de looptijd van de licentie.

Bij het ontwikkelen van maatwerksoftware in opdracht van de afnemer, kan de vraag rijzen wie de auteursrechten verkrijgt op deze software. Het antwoord daarop is eenvoudig: de auteursrechten komen in beginsel toe aan de maker van de software. Het feit dat de afnemer gedetailleerde specificaties verstrekt en volledig voor de ontwikkeling betaalt, doet daar niet aan af. Als de afnemer zelf eigenaar wil worden van de auteursrechten op die software, dan moeten die rechten schriftelijk worden overgedragen.

Escrow

Indien de door de afnemer in gebruik te nemen software cruciaal is voor de organisatie, verdient het overweging om terzake van deze software een zogenoemde escrow-overeenkomst af te sluiten. Hiermee kan men voorkomen dat in geval van calamiteiten – zoals het faillissement van de leverancier – de software op den duur niet meer gebruikt kan worden. De afnemer is namelijk niet bevoegd en meestal ook niet in staat om onderhoud aan de software te verrichten; hiervoor is in de regel de broncode nodig. Met een goede escrowovereenkomst wordt bewerkstelligd dat een exemplaar van de broncode in bewaring wordt gegeven bij een notaris of escrowbureau en dat de afnemer deze kan opeisen indien zich een van de vooraf bepaalde noodsituaties voordoet. Een goede escrowovereenkomst voorziet in een mogelijkheid de gedeponeerde code te controleren op bruikbaarheid en in de verplichting voor de leverancier om steeds opnieuw te deponeren bij belangrijke nieuwe versies en updates van de software.

Bij Application Service Providing (ASP) en Software as a Service (SAAS) zal moeten worden overwogen niet alleen de broncode in bewaring te geven, maar ook de met de software opgeslagen data regelmatig veilig te stellen. Deze data staat bij dergelijke dienstverlening immers (primair) op de servers van de aanbieder.

Open source

De laatste jaren wordt in toenemende mate zogenoemde open source software verspreid. Hiervoor geldt een enigszins afwijkend juridisch regime. Het is echter een misverstand dat open source software niet auteursrechtelijk beschermd zou zijn, of dat de maker ervan zijn auteursrechten heeft prijsgegeven. In tegendeel: het auteursrecht geeft de maker juist de mogelijkheid om een goed werkend open source systeem op te zetten voor zijn software!

Open source software wordt verspreid op basis van een open source licentie, zoals bijvoorbeeld de general public license van de Free Software Foundation (zie www.gnu.org). Iedereen die de sofware wil gebruiken dient zich te houden aan de licentievoorwaarden. Gebeurt dit niet, dan is er sprake van auteursrechtinbreuk. Een belangrijk kenmerk van open source software is dat de broncode openbaar wordt gemaakt en dat iedereen verbeteringen mag aanbrengen in de software. Wel moeten de verbeteringen opnieuw als open source software ter beschikking worden gesteld.

Voor afnemers kan het gebruik van open source software financiële en andere voordelen opleveren. Een nadeel kan zijn dat het soms moeilijk is om iemand verantwoordelijk of aansprakelijk te stellen als de software niet functioneert, omdat er letterlijk door duizenden verschillende mensen over de gehele wereld aan kan zijn gewerkt.

Lees verder…

Het dossier “Juridische valkuilen bij het sluiten van IT-contracten” bestaat uit de volgende pagina’s:

Naar boven scrollen